Kapadokya Bölgesinde köşk minareli camiler…

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Minareler, müslümanların ibadet mekanı olan camilerin önemli bir parçasıdır. Buralardan namaz vaktinin geldiğini bildirmek üzere müezzinler ezan okur. Ezan namaza davet çağrısıdır. Minâre, Arapça bir kelime olup “nur saçan yer, ezan yeri, çerağ” anlamına gelir.

Ezan okuma geleneği, Hicretin birinci senesinde Medîne’de başladı. Medîne’de ilk ezan okuyan Hazret-i Bilâl-i Habeşî, Mekke’de ise, Labbib bin Abdurrahman’dır. Minare yapılmadan önce, ezan mescitlerin dışında yüksek bir yerde okunurdu. Hicrî 58 senesinden sonra Mısır, Suriye, Irak, İran, Hindistan, İspanya ve Anadolu’da yapılan câmilerde minare inşâ edilmeye başlanmıştır. Böylece dinî mimaride önemli bir unsur hâline gelen minâre, her milletin mîmârî ve karakter anlayışına göre, değişik tarzlarda çeşitli yapılar olarak yapılmıştır.

Türklerde minâre yapma geleneği Selçuklular döneminde başlar. Osmanlı devrinde, on altıncı asırda Mîmar Sinan zamanında  zirveye ulaşmıştır. Kapadokya bölgesini içine alan Kayseri, Niğde, Aksaray ve Nevşehir illerinde özellikle mescidlerin güney cephelerine yapılan minareler dikkat çekicidir.

Klasik şerefeli minarenin dışında bahçe içinden yada doğrudan yoldan on, oniki merdivenle çıkılan bu minarelere halk arasında “ezanlık, köşk minare” gibi adlar verilmiştir. İlk çıkış yerinden dolayı Baldaken minare de denilen bu yapılar Kapadokya bölgesinde yaygın olarak kullanılan ve bu bölgeye mahsus minarelerdir.

Bu yapıların halis Türk ve Müslüman mimari yapısı olduğunu bilmeyen pek çok insan daha önce kilise olarak kullanılan mekanların camiye, çan kulesinin de minareye çevrildiği gibi yanlış bir bilgiye sahiptir. Özellikle bazı turist rehberleri tarafından yabancı misafirlere yapılan bu çeşit bilgilendirmeler külliyen yanlıştır. Bu yanlış yakıştırma gerçekmiş gibi ağızdan ağıza nakledilmektedir.

Nevşehir ve ilçelerinde, köylerinde bu türden köşk minareli pek çok eski cami ve mescid vardır. Bunların çoğu kesme taştan yapılırken, ahşap ve tenekeden yapılanları da vardır. Çok güzel ve orijinal örneklerini gördüğümüz köşk minareleri korumak ve yaşatmak önemli bir görev olmalıdır. Özellikle yeni nesillerin bu konuda eğitilmesi geleneği yaşatma açısından çok önemlidir.

Kaynak: Mehmet Kılıç