Okul Öncesi Dönemde Rehberlik ve Veli Bilgilendirme

Bir çocuğu büyütmek, onu anlamaktan geçer…

Değerli Velilerimiz,

Bir eğitimci olarak her çocuğun sınıfa attığı ilk adıma, kurduğu ilk cümleye, arkadaşına uzattığı ilk ele ve “Ben bunu yapabilir miyim?” diye baktığı o küçük anlara çok kıymet veriyorum.

Çünkü okul öncesi dönem yalnızca çocuklarımızın harfleri, sayıları veya kavramları öğrendiği bir dönem değildir. Burası; kişiliğin, özgüvenin, sosyal ilişkilerin, duyguların, sorumlulukların ve öğrenme sevgisinin temellerinin atıldığı çok özel bir dönemdir.

Ben okul öncesi eğitimi biraz da çocuğun kendini keşfetme yolculuğu olarak görüyorum.

Her çocuğun hikâyesi farklıdır. Kimi daha hızlı konuşur, kimi önce gözlemler sonra katılır. Kimi arkadaşlık kurmakta zorlanırken kimi grubun hemen içerisinde yer alır. Kimi duygularını kolayca ifade ederken kimi hissettiklerini davranışlarıyla anlatır.

Ve işte tam da bu noktada rehberlik başlar.

✨ Çocuğu Değil, Önce Çocuğun Dünyasını Anlamak

Çocuklarımız bazen bize kelimelerle anlatamadıklarını oyunlarıyla, davranışlarıyla, sessizlikleriyle veya tepkileriyle anlatırlar.

Bir çocuğun ağlamasının, öfkelenmesinin, arkadaşından uzaklaşmasının ya da bir etkinliğe katılmak istememesinin arkasında mutlaka anlamamız gereken bir duygu veya ihtiyaç olabilir.

Bu nedenle ben çocuklarımızın davranışlarına yalnızca “iyi” ya da “kötü” şeklinde bakılmasını doğru bulmuyorum.

Önemli olan;

“Çocuk bunu neden yapıyor?”

sorusunu sorabilmek.

Çocuğu anlamaya başladığımızda davranışın arkasındaki ihtiyacı da görmeye başlarız.

Bu süreçte çocuklarımızın;

🌸 Kendini ifade etme biçimini,
🌸 Arkadaşlarıyla iletişimini,
🌸 Grup çalışmalarına katılımını,
🌸 Duygularını tanıma ve ifade etmesini,
🌸 Problem çözme becerilerini,
🌸 Öz bakım becerilerini,
🌸 Sorumluluk alma davranışlarını,
🌸 Kurallara ve sınıf rutinlerine uyumunu,
🌸 Oyun tercihlerini,
🌸 Yeni deneyimlere yaklaşımını

dikkatle gözlemliyor ve gelişimlerini destekliyoruz.

🌿 Okul ve Aile Aynı Çocuğun Yanında

Çocuklarımızın gelişimini yalnızca okulun görevi olarak görmemek gerektiğine inanıyorum.

Okul ve aile aynı çocuğun elinden tutuyor.

Okulda kazandırmaya çalıştığımız bir davranışın evde desteklenmesi, evde kazandığı bir becerinin okulda pekiştirilmesi çocuğumuzun gelişimini çok daha güçlü hâle getiriyor.

Bu nedenle veli iletişimini yalnızca bir problem olduğunda kurulması gereken bir iletişim olarak görmüyorum.

Tam tersine;

“Bugün çocuğumuz ne yaptı?”
“Nasıl hissetti?”
“Bugün hangi becerisini geliştirdi?”
“Onu daha nasıl destekleyebiliriz?”

sorularının da bu iletişimin bir parçası olması gerektiğine inanıyorum.

Velilerimizin çocuklarıyla ilgili evde yaptığı gözlemler de bizim için çok değerli.

Çünkü bazen çocuğumuzun okulda gösterdiği bir davranışın anlamını, evde yaşanan küçük bir değişiklik bize anlatabilir.

Uyku düzenindeki değişiklik, aile içerisinde yaşanan önemli bir durum, duygu durumundaki farklılıklar veya günlük yaşamındaki değişimler çocuğumuzun okul yaşantısına da yansıyabilir.

Bu nedenle iletişim kurmaktan çekinmeyelim.

🎈 Okula Alışmak da Bir Süreçtir

Özellikle yeni eğitim döneminin başlangıcında çocuklarımızın okula uyum süreçleri birbirinden farklı olacaktır.

Kimi çocuğumuz birkaç gün içerisinde alışırken kimi çocuğumuzun biraz daha zamana ihtiyacı olabilir.

Bunu bir yarış olarak görmemeliyiz.

Çünkü her çocuğun okula alışma süresi kendine özgüdür.

Bu dönemde biz yetişkinlerin kaygısı da çocuklarımıza yansıyabilir. Bu nedenle çocuklarımızın yanında okul ile ilgili endişe verici konuşmalardan mümkün olduğunca uzak durmak, okula güven duygusunu desteklemek ve günlük rutini korumak çok önemlidir.

Çocuğumuza;

“Sen yapabilirsin.”
“Öğretmenin yanında.”
“Okulda seni bekleyen güzel şeyler var.”
“Ben seni almaya geleceğim.”

demek, onun kendisini güvende hissetmesine yardımcı olacaktır.

🌸 Duyguların Hepsine Yer Var

Çocuklarımızın yalnızca mutlu olduklarında değil; üzüldüklerinde, kızdıklarında, korktuklarında veya hayal kırıklığı yaşadıklarında da yanlarında olmalıyız.

Çünkü çocuklara duygularını yok etmeyi değil, duygularını tanımayı ve yönetmeyi öğretmeliyiz.

“Üzülme.”
“Ağlama.”
“Korkacak ne var?”

demek yerine;

“Üzgün olduğunu görüyorum.”
“Bunun seni zorladığını anlıyorum.”
“İstersen bana anlatabilirsin.”
“Bu duyguyu birlikte nasıl daha kolay yönetebiliriz?”

demek, çocuklarımızın kendilerini anlaşılmış ve değerli hissetmelerini sağlayacaktır.

🌱 Sevgi Kadar Sınırlar da Önemli

Çocuklarımızı çok sevmek, onların her istediğini yapmak anlamına gelmez.

Çocukların kendilerini güvende hissedebilmeleri için sevgi kadar açık, anlaşılır ve tutarlı sınırların da olması gerekir.

Evde ve okulda mümkün olduğunca benzer yaklaşımların benimsenmesi çocuklarımızın sınırları daha kolay anlamalarına yardımcı olur.

Bir çocuğa;

“Sen yaramazsın.”

demek yerine,

“Bu davranış arkadaşını üzebilir. Gel, bunu başka nasıl yapabileceğimizi düşünelim.”

demek çok daha öğreticidir.

Çünkü bizim amacımız çocuğu etiketlemek değil, davranışını fark etmesine ve doğru davranışı öğrenmesine rehberlik etmektir.

🌈 Çocuklarımızı Birbirleriyle Değil, Dünkü Halleriyle Karşılaştıralım

Belki de çocuklarımız için yapabileceğimiz en güzel şeylerden biri onları birbirleriyle kıyaslamamaktır.

Her çocuğun gelişim hızı farklıdır.

Bir çocuğun bugün yaptığı bir şeyi başka bir çocuk birkaç ay sonra yapabilir. Bu onun geride olduğu anlamına gelmez.

Ben çocuklarımızın;

“Dün yapamadığını bugün denemesini,
çekindiği bir etkinliğe katılmasını,
arkadaşına yardım etmesini,
duygusunu kelimelerle anlatmasını,
kendi işini yapmaya çalışmasını”

çok değerli buluyorum.

Çünkü gelişim bazen büyük adımlarla değil, küçük ama anlamlı adımlarla gerçekleşir.

🧪 Merak Eden Çocuk, Öğrenmeye Devam Eder

Çocuklarımızın yalnızca doğru cevapları bilmesini değil, soru sormasını istiyoruz.

“Neden?”
“Nasıl?”
“Acaba ne olur?”
“Bunu başka türlü yapabilir miyiz?”

diye düşünen çocuk, öğrenmenin kapısını açmıştır.

Bilim insanı Marie Curie’nin “Hayatta korkulacak hiçbir şey yoktur; yalnızca anlaşılması gereken şeyler vardır.” sözü bana çocukların merak duygusunu hatırlatıyor.

Bizler de çocuklarımızın merakını bastırmak yerine desteklemeli, onlara keşfetmeleri için alan açmalıyız.

Çünkü bugünün merak eden çocukları, yarının araştıran, üreten ve düşünen bireyleridir.

💛 Son Söz…

Ben bir eğitimci olarak çocuklarımızın yalnızca bugününü değil, geleceğini de düşünüyorum.

Onların akademik gelişimleri kadar;

duygularını ifade edebilmelerini,
kendilerine güvenmelerini,
arkadaşlık kurabilmelerini,
sorumluluk alabilmelerini,
problem çözebilmelerini,
merak etmelerini,
sorgulamalarını ve en önemlisi kendilerini değerli hissetmelerini önemsiyorum.

Çünkü inanıyorum ki;

Bir çocuğa verilen en güzel eğitim, onun kendisini tanımasına ve kendi yolunda güvenle ilerlemesine rehberlik etmektir.

Bizim görevimiz çocuklarımızı birbirleriyle yarıştırmak değil, onların kendi potansiyellerini keşfetmelerine eşlik etmektir.

Bu yolculukta öğretmen, veli, rehberlik birimi ve okul yönetimi olarak aynı çocuğun yanında, aynı amaçla yürümek en büyük gücümüzdür.

🌸 Her çocuğun kendini güvende, değerli ve ait hissettiği; soru sormaktan, denemekten, hata yapmaktan ve yeniden başlamaktan korkmadığı bir eğitim yılı diliyorum.

Sevgiyle, güvenle ve iş birliğiyle…
“Çocukları değiştirmeye çalışmadan önce onları anlamayı seçelim.” 🌿